Quốc hội bàn Luật Ngân sách Nhà nước (hợp nhất): Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn nêu nguyên tắc mọi khoản chi phải được đánh giá hiệu quả

Trong chương trình Kỳ họp thứ hai, buổi chiều 5/11, các đại biểu Quốc hội đã cho ý kiến tại hội trường về dự án Luật Ngân sách Nhà nước (hợp nhất), văn bản được hình thành từ việc gộp Luật Ngân sách Nhà nước với Luật Đầu tư công.

Giải trình trước Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho hay đã có 355 lượt ý kiến phát biểu tại các tổ, và cơ quan soạn thảo đã chuẩn bị báo cáo tiếp thu đầy đủ cả ý kiến đại biểu lẫn ý kiến của cơ quan thẩm tra. Ông khẳng định nguyên tắc mọi khoản chi đều phải được đánh giá hiệu quả, đồng thời cam kết phối hợp chặt với cơ quan thẩm tra để thể chế hóa các góp ý. Theo Bộ trưởng, ý kiến tại tổ và tại hội trường cơ bản đồng thuận cao về sự cần thiết hợp nhất hai luật cũng như nhiều nội dung của dự thảo.

Nhiều vấn đề được đại biểu nêu ra, gồm cách chia nguồn thu giữa Trung ương với địa phương, phân cấp thu chi từ cấp tỉnh xuống cấp xã, thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư các chương trình, dự án đầu tư công, và thời hạn phân bổ những khoản dự toán chi ngân sách Trung ương còn chưa chi tiết.

Đại biểu Trần Hoàng Ngân (Đoàn TP.HCM) dẫn nghị quyết của Quốc hội khóa XVI về chi đầu tư công giai đoạn 2026-2030 với 8,2 triệu tỷ đồng, và yêu cầu luật hợp nhất phải tạo điều kiện giải ngân nhanh, hiệu quả nguồn lực này. Ông cũng ghi nhận nỗ lực tiếp thu ý kiến của cơ quan soạn thảo thể hiện qua báo cáo số 914 ngày 4/11.

Về kỷ luật ngân sách, đại biểu Hoàng Quang Hàm (Tây Ninh) cho rằng việc giao Chính phủ phân bổ một số khoản của ngân sách Trung ương thời gian qua thiếu ràng buộc chặt, khiến quy mô tăng nhanh và phân bổ bị kéo dài. Ông đề nghị chỉ cho phép các khoản chưa phân bổ chi tiết thuộc diện đã có quyết định, chủ trương của cấp có thẩm quyền hoặc chính sách đã ban hành nhưng chưa xác định được đối tượng, mức chi, và giới hạn ở mức không quá 5% tổng chi ngân sách Trung ương.

Cũng theo ông Hàm, nếu dự kiến tăng lương từ tháng 7 thì ngay từ đầu năm dự toán phải xác định việc tăng, mức tăng và tổng kinh phí, không phụ thuộc khoản chi thực hiện vào lúc nào.

Đại biểu Lê Hữu Trí (đoàn Khánh Hòa) nhấn mạnh hợp nhất pháp luật không chỉ là việc cơ học mà còn là thống nhất tư duy quản trị, quy trình và trách nhiệm với nguồn lực quốc gia. Ông đề nghị làm rõ phạm vi, nguyên tắc, điều kiện, thời hạn phân bổ các khoản chưa chi tiết để tránh dư địa điều hành quá rộng, kèm yêu cầu báo cáo danh mục, mức vốn, căn cứ phân bổ và kết quả thực hiện.