Thanh tra Chính phủ: 15 doanh nghiệp xăng dầu còn nợ ngân sách khoảng 6.500 tỷ đồng

Thanh tra Chính phủ vừa ban hành kết luận thanh tra chuyên đề diện rộng về hoạt động kinh doanh xăng dầu, theo thông tin từ CafeF và Thanh Niên. Phạm vi cuộc thanh tra là 260 doanh nghiệp, trong đó có 23 thương nhân đầu mối và 237 thương nhân phân phối; thời gian thực hiện từ 10/7 đến 5/10.

Về nghĩa vụ ngân sách, cơ quan thanh tra xác định 15 doanh nghiệp đầu mối cùng các chi nhánh, công ty con còn chưa nộp khoảng 6.500 tỷ đồng. Khoản này gồm thuế bảo vệ môi trường khoảng 3.869 tỷ đồng và tiền chậm nộp khoảng 2.110 tỷ đồng. Ngoài ra, 12 thương nhân đầu mối bị đánh giá có dấu hiệu kê khai thuế bảo vệ môi trường sai đối tượng, tổng số tiền khoảng 3.226 tỷ đồng; nguyên nhân được nêu là công ty mẹ khai và nộp thay chi nhánh, công ty con, hoặc bên bán nộp thay bên mua.

Đáng chú ý là hình thức mua bán ngang giữa các doanh nghiệp. Theo Thanh Niên, có 253/260 doanh nghiệp (tương đương 97%) tham gia mua đi bán lại lẫn nhau với gần 7.760 giao dịch, sản lượng khoảng 34 tỷ lít và giá trị khoảng 573.777 tỷ đồng. Cách làm này bị đánh giá đã đẩy chi phí chiết khấu ở khâu trung gian lên thêm khoảng 46.779 tỷ đồng.

Riêng Công ty Cổ phần Tập đoàn Dương Đông, VTC News cho biết đoàn thanh tra ghi nhận số liệu hạch toán âm khoảng 123 triệu lít xăng dầu, chênh lệch nhập xuất hơn 2.000 tỷ đồng. Sau khi kiểm tra thực tế 16 kho và đối chiếu dữ liệu tồn kho trên phần mềm, cơ quan thanh tra thấy tồn lũy kế cuối kỳ ngày 31/3/2026 âm khoảng 123 triệu lít. Lượng nhập trên sổ sách cao hơn bảng kê hóa đơn và tờ khai hải quan khoảng 21 triệu lít, còn lượng xuất cao hơn khoảng 102 triệu lít, tương đương 2.078 tỷ đồng theo giá vốn ước 16.900 đồng/lít.

Kết luận cũng nêu nhiều tồn tại trong việc kê khai, nộp thuế bảo vệ môi trường cũng như trong trích lập và chi sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng dầu. Với Tập đoàn Dương Đông, cơ quan thanh tra chỉ ra dấu hiệu vi phạm liên quan nguồn gốc hàng hóa, hóa đơn chứng từ và việc duy trì mức dự trữ bắt buộc.

Thanh tra Chính phủ đã chuyển hồ sơ nhiều vụ việc có dấu hiệu hình sự đến Bộ Công an để điều tra, đồng thời kiến nghị xử lý hành chính các vi phạm quy mô lớn. Các nội dung trên mới là kết luận của cơ quan thanh tra; trách nhiệm pháp lý cụ thể sẽ do cơ quan chức năng xác định.